گیاهان ممنوع بارداری

دوران بارداری دوران بسیار حساسی است. به طوری که تقریبا در برگه های توضیحی هر دارویی نوشته می شود زنان باردار نباید از آن استفاده کنند یا آن که فقط با نظر پزشک باید مصرف شود. 

این مهم در مورد غذاها و میوه ها و داروهای گیاهی هم صدق می کند. چرا که هر چیزی مادر می خورد یا می آشامد مستقیما روی جنین تاثیر می گذارد. شاید به همین دلیل است که خیلی از پزشکان حتی استفاده از یک مسکن ساده را نیز به مادر توصیه نمی کنند.

به طور کلی زنان باردار باید از گوشت های خوب پخته نشده، ماهی خام ( در غذای ژاپنی سوشی)، غذاهای دودی، لبنیات غیر پاستوریزه دوری کنند. ولی پنج ماده غذایی و میوه است که بخصوص بهتر است مادران باردار حتی الامکان آن ها را مصرف نکنند تا خطر مادر و جنین را تهدید نکند.

نت نوشت امروز در باره استفاده از شش ماده غذایی به مادران باردار هشدار می دهد.

پاپایای نرسیده یا سبز

این میوه هم خوشمزه هم پرخاصیت است. ولی نرسیده آن حاوی مقدار زیادی اکسی توسین و پروستاگلاندین است که باعث ایجاد انقباضات و اسپاسم های رحمی و خدای نکرده زایمان زودرس یا سقط جنین می شود.

پاپایای رسیده مشکلی ندارد و می تواند مصرف شود. چون حاوی ویتامین های بسیار زیادی است که برای رشد جنین هم لازم است.

آناناس

آناناس حاوی بروملائین Bromelain است. این ماده خاصیت ضد آلرژی های فصلی دارد و برای افراد مبتلا به آرتریت فوق العاده است. ولی به دلیل خاصیت نرم کنندگی مفاصل برای جنین مضر است. چون همین ماده می تواند باعث نرم شدن و باز شدن دهانه رحم شود. به همین دلیل در سه ماهه اول بارداری آناناس برای جنین بسیار خطرناک است. خطر سقط جنین را به همراه دارد.

آلوئه ورا

در خاصیت های بیشمار آلوئه ورا هم هیچ شکی نیست. ولی خوب مادران باردار همیشه استثنا هستند و این میوه از گیاهان ممنوع در بارداری است. زنان باردار از هیچ نوع از فرآورده های آلوئه ورا نباید استفاده کنند چون باعث خونریزی و سقط جنین می شود.

آلوئه ورا به دلیل داشتن پروستاگلاندین Prostaglandins  و تروم بوکسان Thromboxane  باعث خونریزی های شدید می شود. به همین دلیل از هیچ یک از فرآورده هایی که حاوی آلوئه ورا  است حتی به صورت یک ماسک صورت نیز بهتر است زنان باردار استفاده نکنند.

شنبلیله

این گیاه هر چند باعث افزایش شیر می شود ولی به دلیل داشتن فیتواستروژن از گیاهان ممنوع در بارداری است. شنبلیله همچنین دارای اکسی توسین است که باعث ایجاد انقباضات رحم و سقط جنین می شود. بنابراین به هیچ وجه در دوران بارداری نباید خورده شود.

ریحان

این سبزی پرخاصیت هم علیرغم این که برای بیماران گوارشی، تنفسی، دیابتی و سرماخوردگی گیاه مفیدی است ولی مثل شنبلیله باعث تحریک انقباض و اسپاسم رحم می شود. به همین دلیل به منظور جلوگیری از کوچکترین صدمه ای که ممکن است به جنین برسد نباید مصرف نشود.

آنقوزه

این ادویه هندی که خوشبختانه در ایران آن را زیاد مصرف نمی کنیم بخصوص برای مادرانی که دارای فشار خون هستند خیلی خطرناک است. از آن جا که مصرف زیاد این ادویه باعث استفراغ و اسهال می شود پیشنهاد می شود حتی به میزان کم هم مصرف نشود.

استفاده از گیاهان داروئی در دوران بارداری/ مفید یا مضر

بارداری یکی از زیباترین و جالب‌ترین پدیده‌های طبیعت است .

 از دیرزمان برای برطرف کردن ناراحتی‌های ناشی از آن از گیاهان بسیاری استفاده می‌شده است.
البته یکی از مواردی که پزشکان یا متخصصین طب گیاهی هم عقیده هستند خطرات داروها و بعضی گیاهان در دوران بارداری است . زن حامله نباید به‌‌‌‏هیچ وجه بدون مشورت با متخصصین از آنها استفاده کند.

دوره بارداری را می‌توان به سه دوره سه ماهه تقسیم کرد که داروها و گیاهان در هر دوره اثرات مختلفی را ایجاد کرده که کاملاَ باهم متفاوت‌اند. هر غذا و داروئی را که مصرف می‌‌‌‏کنید مستقیماَ وارد خون جنین می‌شود. بعضی غذاها و گیاهان و داروها رشد جنین را کند کرده باعث عقب افتادگی آن می‌‌‌‏گردد. حتی ممکن است داروئی در سه ماه اول برای جنین کاملاَ بی‌خطر بوده در حالیکه در سه ماه دوم و سوم مضرات زیادی داشته باشد. بنابراین در صورت احتیاج به دارو در ماه‌‌‌‏های مختلف حتماَ باید با پزشک مشورت شود. در سه ماهه اول حاملگی که اعضاء اصلی جنین شکل می‌‌‌‏گیرد نباید به‌‌‌‏هیچ‌‌‌‏وجه بدون مشورت با پزشک داروئی مصرف نمود.

دردوران بارداری خانم‌ها نمی‌توانند مقدار لازم مواد معدنی و ویتامین‌ها را از غذا جذب کنند بنابراین استفاده از قرص‌ها ضروری بنظر می‌رسد. زیرا آنها در مقایسه با اشخاص عادی به مقدار زیادتری ویتامین و مواد معدنی احتیاج دارند. به عنوان مثال می‌‌‏‌‌‏‌‌‏توان اسیدفولیک Folic Acid را در نظر گرفت که کمبود آن حتی قبل از بارداری باعث نارسائی اولیه شده و روی رشد جنین اثرات جبران ناپذیری می‌گذارد. اسید فولیک حتی از ابتلا به بیماری‌های عفونی جلوگیری کرده و وزن جنین را بالا می‌برد.

مشکلات دوران بارداری

  • یبوست و بواسیریکی از مشکلات اصلی دوران بارداری است که ممکن است به علت ترشح اضافی هورمون پروژسترون فشار زیاد توسط جنین به روده و حتی استفاده از قرص آهن شیمیائی باشد. یبوست را می‌توان با ورزش، استفاده بیشتر از الیاف (تخم کتان) و نوشیدن آب زیاد برطرف کرد و به هیچ وجه نباید از قرص‌های مصنوعی ملین مانند Ex-Lax و غیره استفاده کرد زیرا باعث سقط جنین و نیز تغییر کروموزوم  می‌گردد. ولی استفاده از سبوس گندم (Wheet  Bran ) و میوه‌‌‌‏ها مخصوصاَ انجیر از یبوست جلوگیری کرده و حتی آن را از بین می‌برد.

افزایش آب بدن و بالا رفتن فشار خون

در دوران بارداری، بدن برای ازدیاد حجم خون، آب زیادی را جذب می‌‌‌‏کند که به علت قوه جاذبه، بیشتر این آب در قسمت پائین بدن یعنی پا و ساق ها انباشته می‌‌‌‏گردد و مشکلات زیادی را مخصوصاَ در ماه‌‌‌‏های آخر حاملگی به بار می‌آورد. استفاده از گیاهان سدر که آب اضافی را از بدن خارج می‌سازند توصیه ‌نمی‌شود؛ زیرا فشار خون را شدیداَ پائین می‌آورند.

بالا رفتن فشار خون نیز یکی دیگر از مشکلات این دوره است. گرچه این عارضه یک امر طبیعی بوده ولی ممکن است نشان دهنده بیماری دیگری باشد که بهتر است در این مورد با پزشک مشورت شود. حدود۷ % از زنان در این دوره به این عارضه مبتلا می گردند. یکی از داروهائی که برای پائین آوردن فشار خون تجویز می‌شود متیل‌دو‌پا (Methyldopa) است.

تحقیقات نشان داده است که اسید چرب امگا۳(omega3) و سیر می‌تواند فشار خون را کاهش دهد.

اسیدی بودن و سوزش معده

حدود ۲۵ % از زنان حامله در سه ماهه سوم حاملگی به این عارضه دچار می‌شوند و علت آن بزرگ شدن جنین و فشار به دستگاه هاضمه است. استفاده از قرص‌‌‌‏های ضد اسید معده توصیه نمی‌‌‌‏شود. زیرا اکثراَ دارای آلومینیوم بوده و اثرات سمی دارند گیاهانی مثل گل بابونه (Chamomile) و نعناع (Peppremint) بی‌‌‌‏خطر بوده و این عارضه را رفع می‌کند.

دل بهم خوردگی و استفراغ صبحگاهی

بسیاری از زنان در سه ماه اول حاملگی حالت دل بهم خوردگی داشته و حتی استفراغ هم می‌کنند .

 این حالت به نام بیماری صبحگاهی معروف است.

یکی از بهترین و بی‌خطرترین داروها برای رفع این مشکل ویتامین B6 است.

 زیرا به تجربه ثابت شده که علت دل‌بهم‌خوردگی صبحگاهی کمبود این ویتامین است.

زنجبیل :

یکی از گیاهان دارویی بی‌خطر که حالت استفراغ را از بین می‌برد زنجبیل است .
که می‌توان از آن چای درست کرد و چند بار در روز استفاده کرد. 

البته از این چای باید در مدت زمانی محدود استفاده کرد.

تمشک قرمز :

برگ تمشک قرمز دارای تانن، ویتامین C و کلسیم است و سرخ‌پوستان امریکای شمالی آن را برای برطرف کردن درد زایمان بکار می‌برند. برگ این میوه خوشمزه، معده را تقویت کرده، خون را تصفیه می‌کند و فشار خون را تنظیم می‌کند. بسیاری از متخصصین طب گیاهی، استفاده از آن را برای تقویت رحم و دل‌بهم‌خوردگی صبحگاهی تجویز می‌کنند. تحقیقاتی که بر روی این گیاه انجام گرفته نشان داده است زنانی که در طی دوران حاملگی از دم‌کرده برگ تمشک استفاده می‌کنند زایمان آسانی خواهند داشت و پس از زایمان خیلی زودتر از بقیه به وضع عادی بر‌‌‌‏می‌گردند و معمولاَ مجبور به سزارین نمی‌شوند.

قاتل‌البق(زنجبیل وحشی) :

این گیاه (زنجبیل وحشی) معمولا برای رفع عوارض یائسگی به کار می‌رود ولی دکترهای طب گیاهی آن را برای زنان حامله در ماه‌های آخر حاملگی و بعد از آن نیز توصیه می‌کنند. این گیاه از حساسیت رحم و درد آن جلوگیری می‌کند. البته نباید از آن به مقدار زیاد مصرف گردد زیرا ممکن است باعث زایمان زودرس شود.

تمشک آبی :

سرخ‌پوستان آمریکایی این گیاه را برای رفع درد زایمان و تورم رحم، مخصوصاَ در چهار هفته آخر دوره حاملگی بکار می‌برند. بر اساس تحقیقات انجام شده تمشک آبی انقباضات رحم را تا حدود ۷۵ درصد بیشتر کرده و زمان درد وضع حمل را کاهش می‌دهد. کسانی که سابقه سقط جنین داشته‌‌‌‏اند و نیز دارای فشار خون بالا هستند، نباید از این گیاه استفاده کنند.

خطرات داروها در زمان حاملگی

به طور کلی می‌‌‌‏توان نتیجه گرفت بسیاری از داروها و گیاهان در زمان حاملگی خطرناک بوده و زن حامله قبل از استفاده از آن‌‌‌‏ها باید با پزشک و یا متخصص طب گیاهی مشورت کند.

 گیاهانی که دارای آنتراکینون (Anthraquinone)، آلگالوئید مواد تلخ و یا روغن‌های فرار هستند نباید در مدت حاملگی مصرف شوند.

بسیاری از گیاهان رحم را تحریک کرده و باعث سقط جنین می شود که گرچه اوایل حاملگی خطرناک هستند ولی می‌‌‌‏توان آن‌‌‌‏ها را در اواخر این دوران به کار برد. بعضی از گیاهان نیز می‌توانند باعث اختلال هرمونی در جنین شده و روی رشد مغزی و فیزیک او اثر بگذارند.

در خاتمه باید متذکر شد که مصرف بسیاری از ادویه‌جات نیز برای زن حامله خطرناک است و بسیاری از آنها اگر زیاد استفاده شود باعث سقط جنین می‌‌‌‏شود.

گیاهان خطرناک در دوران بارداری

یکی از نخستین دستورات احتیاطی در این زمینه توجه به این مسئله است که تا وقتی کاملاً مطمئن نشده‌اید که گیاهی برایتان مناسب است آن را مصرف نکنید .

 در این باره هیچ‌کس مثل یک متخصص این حوزه نمی‌تواند کمک‌کننده باشد.
در این میان گاهی عوارض استفاده سرخود از برخی از داروهای گیاهی می‌تواند نتایج بسیار بدی به همراه داشته باشد.

 یکی از زمان‌هایی که به هیچ وجه نباید دارویی گیاهی را بدون مشاوره با پزشک مصرف کرد، دوران بارداری است. مهم‌ترین دلیل این موضوع این است که برخی از گیاهان باعث سقط جنین می‌شوند.یکی از زمان‌هایی که به هیچ وجه نباید دارویی گیاهی را بدون مشاوره با پزشک مصرف کرد، دوران بارداری است.

 

یکی از اصول طبیعت درمانگران در پیشنهادهای گیاهی که برای بیماری‌های مختلف به بیماران می‌دهند این است که همه داروهای گیاهی کاملاً بی‌خطر نیستند .

 برای استفاده بیشتر و بهره از گیاهان باید ابتدا برخی از اطلاعات اساسی را درباره آن‌ها کسب کنیم. 

به عبارت دیگر اگرچه به خاطر این که ترکیبات مۆثر داروهای گیاهی نسبت به داروهای شیمیایی رقیق‌تر و در نتیجه اثرات جانبی آن‌ها کمتر است اما همچنان باید در استفاده از داروهای گیاهی با احتیاط عمل کرد. 

 احتیاط زنان آبستن در خوردن مواد زیر

* از نگاه برخی از متخصصان طبیعت درمانگر، زنان باردار باید از خوردن گیاهانی چون پوست ریشه زرشک، بابونه گاوی، افسنطین، پونه معطر، سداب، فلوس، کدو تلخ، جعفری فرنگی، سنبل چینی، نعناع کوهی و مینا پرهیز کنند.

* از جمله ممنوعیت‌های گیاهی زنان باردار همچنین استفاده از کافئین است چرا که از نظر علمی ارتباط مستقیم بین مصرف کافئین در دوران بارداری و سقط جنین ثابت شده است. خوردن 163 میلی گرم کافئین در روز معادل یک یا دو فنجان قهوه، خطر سقط جنین را تا دو برابر افزایش می‌دهد.

* زنان باردار بایستی از خوردن گیاه بولاغ اوتی خودداری نمایند چون ممکن است باعث سقط جنین شود.

* برای زن آبستن افراط در کلیه خوراکی‌ها ممنوع است و نباید هیچ غذایی را خارج از اندازه بخورد. تنوع بهترین روشی است که زن آبستن بکار بسته و از تمام خوراکی‌ها استفاده نماید.

* زعفران، جعفری، غوره، آب‌غوره، مارچوبه، زیره، سیاه دانه، دارچین، مسهل.

* غذاهای مانده مخصوصاً غذاهای گوشتی برای زن آبستن بدترین سم‌هاست. خوردن موادی مثل کالباس، سوسیس، ژامبون و ساردین و سایر کنسروها و ماهی مانده به کلی ممنوع است.

* بانوان حامله چنانچه کرفس میل نمایند، ممکن است نوزادشان دچار ناراحتی‌های عصبی، مخصوصاً حملات شبه صرع شود.

* بانوان باردار نباید سیاه دانه مصرف کنند زیرا قاعده آور و سقط کننده جنین است.

* خوردن جعفری برای زن آبستن جایز نیست.

مطالعات جدید دانشمندان نشان می‌دهد زنان باردار به هیچ وجه نباید در غذاهای خود از زعفران استفاده کند. زرشک و زعفران برای زنان باردار خطرات جبران ناپذیری دارد و سقط کودکشان را به دنبال دارد. به گزارش گوگل هلث، در طی آزمایشاتی که روی 150 زن انجام شد دانشمندان دریافته‌اند کسانی که در سه ماهه اول بارداری زرشک و زعفران مصرف می‌کنند جان کودکشان در خطر می‌افتد و دچار زایمان زودرس نیز می‌شوند.

نتایج تحقیقات پژوهشگران حاکی است که این دارو سبب انقباض عضله‌ها می‌شود و حتی مصرف آن تنفس مادران را نیز با مشکل دچار می‌کند.

در 3 ماهه اول بارداری گلپر نخورید.

گلپر یکی از معروف‌ترین گیاهان در طب سنتی برای درمان بیماری‌های گوارشی به خصوص نفخ محسوب می‌شود. گلپر، هضم‌کننده غذا و تقویت‌کننده معده است. برای بهره بردن از خواص ضدنفخ گلپر، بهتر است یک گرم از پودر دانه‌های این گیاه را همراه رازیانه بعد از غذا و با آخرین لقمه به اندازه نصف قاشق غذاخوری بخورید.

از آنجا که گلپر طبیعت گرم و خشکی دارد، افراد گرم مزاج باید دانه‌های این گیاه را یک شب در سرکه بخوابانند و بعد از 24 ساعت و خشک شدن دانه‌ها، آن را در روز، پودر و استفاده کنند. غیر از خواص درمانی از دیگر کاربردهای گلپر در طب سنتی، تلطیف گوشت‌ها به خصوص گوشت آبزیان و ماهی است و توصیه می‌شود به عنوان ادویه در پخت ماهی از گلپر استفاده کنید.

اما مصرف بیش از 2 گرم گلپر در روز در دوران بارداری به خصوص 3 ماهه اول جایز نیست زیرا باعث سقط جنین می‌شود. گاهی مصرف گلپر در افراد گرم مزاج باعث سردرد می‌شود، در این صورت می‌توانند گلاب بو کنند تا سردردشان رفع شود.